Świeczniki w kościele Stara Rawa - o symbolach nieczytelnych dla współczesnych

Wokół kościoła namalowane są w niebieskiej obwódce dziwne znaki. Są one  ozdobą do kościelnych świeczników. Namalowany jest niby krzyż, ale jakiś taki dziwny?

No to po kolei. 






Półtrzeciakrzyż i półtorakrzyż - to symbole przejścia od pogaństwa do chrześcijaństwa. Symbol walki w obronie wiary chrześcijańskiej. Często wykorzystywany na Kresach Wschodnich. Znajdziecie go w litewskim herbie - Pogoni na tarczy. Jest również symbolem heraldycznym rodu Potockich.

Skąd ten znak w starorawskim kościele?

Mazowsze, dziś kojarzone z sercem Polski było regionem bardzo długo niezależnym od korony Królestwa Polskiego. Co miało swoje silne konsekwencje.  Jedną z bardziej brzemiennych jest długi okres, gdzie religią powszechną były wyznania słowiańskie. Nieprzypadkowa jest miejscowość Strzyboga - nawa słowiańskiego boga wiatru. 

Stara Rawa należała do dóbr kościelnych przynależnych biskupom gnieźniejskim. Kościół jest pod wezwaniem dwóch męczenników za wiarę, którzy zginęli w czasie misji ewangelizacyjnej w Persji, również może świadczyć na rzecz potrzeby dodatkowego wsparcia ewangelicznego dla tych terenów.   

Jan Łaski Starszy

Lokacja kościoła katolickiego w 1521r. przez Jana Łaskiego Starszego miało pomóc ostatecznie wytępić pogaństwo z tego terenu.

Jednak kształt i kolor Półtrzeciakrzyża wskazuje jednoznacznie na heraldyczny symbol rodu Potockich. To herb Pilawa. Potoccy zamieszkiwali w pobliskim Guzowie. Stamtąd wywodzi się ich "gałąź guzowska". 

Godłem tego herbu jest figura półtrzeciakrzyż umieszczona w błękitnym polu. Jest to podwójny krzyż z jeszcze jednym dodatkowym ramieniem znajdującym się u dołu, po lewej stronie z punktu widzenia rycerza, który trzyma tarczę. 

Teodor Potocki - prymas

W oficjalnej historii kościoła znajdziemy wzmianki o powiązaniach Starej Rawy z Potockimi.  W 1616 roku, rodzina Potockich ufundowała dla kościoła, do głównego ołtarza obraz Matki Bożej Wniebowziętej, który zasłania się obrazem Świętych Apostołów Szymona i Judy Tadeusza. Budowa obecnej świątyni, rozpoczęta w 1731 r.została ufundowana przez prymasa Teodora Potockiego

Herb Pilawa na świecznikach jest więc raczej wyrazem wdzięczności i pamięci.


Krzyż Kawalerski broni wiary, królów, prawa,
Doskonale to czyni Potockich Pilawa. - fragm wiersza z XVIIIw.


I niech ten wpis też uchroni przed zniknięciem tego znaku przy okazji np. następnego remontu kościoła. Nieczytelne symbole stają się bowiem szybko niepotrzebne.

PILAWA

Źródłem:
"Potrójna chwała Potockich"
oficjalna strona parafii Stara Rawa
http://palacwguzowie.pl/