Pamiętamy. Więźniowie obozów koncentracyjnych i ofiary represji z naszych stron

 

Pamiętamy. Więźniowie obozów koncentracyjnych i ofiary represji z naszych stron

Poniżej przedstawiamy to, co udało się ustalić o mieszkańcach naszej okolicy, którzy w czasie II wojny światowej trafili do obozów i więzień, aresztowani przez władze niemieckie i sowieckie. Dane pochodzą z dokumentów i relacji. Wiele z nich wciąż jest niepełnych.

▪️ Stefan Strumidło (ur. 28.03.1910, Suliszew)
Policjant, aresztowany po wkroczeniu Armii Czerwonej. W 1939 r. trafił do obozu w Twerze. Zginął w 1940 r. zabity strzałem w głowę. Jego egzekucja opisywana jest w historii jako Zbrodnia Katyńska.

▪️ Wolf Beer Ber Jankowerner (ur. 15.04.1898, Karczemki/Suliszew)
Kupiec pochodzenia żydowskiego. Wywieziony transportem do Treblinki w 1942 r., zginął w tym samym roku. Zachowało się jego zdjęcie.

▪️ Julian Gawlikowski (ur. 25.09.1893, Julków/Trzcianna)
Aresztowany za działalność konspiracyjną. 4.12.1940 przewieziony z Pawiaka do więzienia w Radomiu, a następnie wywieziony do KL Dachau (nr obozowy 25667). W obozie pełnił funkcję pielęgniarza. Zmarł 26.02.1942, a obozowa karta zgonu jako przyczynę podaje atak serca. Miejsce pochówku: München Perlacher Forst.

▪️ Jan Kobyłecki (ur. 15.01.1898, Podstrobów)
Aresztowany za działalność konspiracyjną i ukrywanie broni. Wsypa nastąpiła w sklepie w Skierniewicach. 3.02.1942 trafił do KL Auschwitz w grupie 170 mężczyzn przewiezionych z więzienia Pawiak w Warszawie. Otrzymał numer 18803. Zachowało się jego zdjęcie obozowe.

▪️ Henryk Sas (ur. 28.01.1924, Rawiczów)
Aresztowany za konspirację, więzień polityczny. Przez SiPo Warschau skierowany do KL Lublin (Majdanek), dokąd trafił 19.01.1943 (nr 11792). Następnie więziony w Buchenwaldzie (od 3.04.1943) i Flossenbürgu. Przeżył. Robotnik, ślusarz, nauczyciel.

▪️ Marian Gajdowicz (ur. 07.12.1914, Raducz)
Organizator przyjęcia jednego z pierwszych zrzutów broni na polach Kurzeszyna i dowódca pierwszego oddziału zbrojnego w gminie Doleck. Więziony w Auschwitz (od 29.07.1943, nr 137675), Mauthausen-Gusen, Dachau i Natzweiler. Przeżył. Zachował się nigdy niewysłany list z Auschwitz. Autor książki „Wspomnienia szarego wilka".

▪️ Stanisław Kostrzewa (ur. 05.04.1912, Zglinna Mała/Folwark Raducki)
Uczestnik Kampanii Wrześniowej (strzelec), więzień Stalagu, zwolniony w 1940 r. Pod komendą Gajdowicza brał udział w odbiorze broni ze zrzutu 25.03.1943. Aresztowany w obławie w Kurzeszynie. Do KL Auschwitz trafił 29.07.1943 (nr 131652), potem został przewieziony do Natzweiler, gdzie zginął 24.11.1944.

▪️ Kazimierz Deciak (ur. 21.12.1919, Suliszew)
Kowal. Aresztowany przy okazji wsypy Franciszka Szczepaniaka w Suliszewie. W KL Auschwitz od 6.08.1943 (nr 135651), następnie w KL Mauthausen-Gusen. Wrócił z obozu.

▪️ Kazimierz Płuciennik (ur. 01.10.1924, Doleck)
Według relacji świadków zatrzymany za przynależność do organizacji podziemnej, zabrany z domu przez żandarmerię. W KL Auschwitz od 6.08.1943 (nr 135686), w 1944 r. w Mauthausen. Wrócił z obozu.

▪️ Zofia Jaworska (Zglinna Mała)
Więźniarka polityczna, oficjalnie aresztowana za zabicie męża (w dokumentach SiPo Radom: morderstwo). We wszystkich obozach oznaczona literą „P". W KL Auschwitz od 2.10.1943 (nr 27532), potem w Buchenwaldzie i Ravensbrück (od 24.01.1944). Przeżyła.

▪️ Jan Jagodziński (ur. 22.02.1897, Zglinna Mała)
Więzień polityczny, aresztowany w Warszawie. W KL Buchenwald od 14.08.1944, w obozie Zwieberge-Langenstein koło Halberstadt (Harz). Zmarł 21.02.1945.

▪️ Marian Urbaniak (ur. 29.07.1909, Stara Rawa)
W KL Flossenbürg od 28.08.1944 (nr 19038). Zmarł 3.02.1945, miejsce śmierci: Litoměřice.

▪️ Wojciech Kaczmarski (ur. 22.04.1904, Sewerynów)
W KL Stutthof od 31.08.1944, następnie w Natzweiler (od 29.09.1944, nr 78914). W dokumentach: SiPo Warschau.

▪️ Jan Lankiewicz (Trzcianna)
Uznany za wroga politycznego i aresztowany przez NKWD w Skierniewicach (19/20.01.1945). Aresztowanych osadzono w willi Bęczkowskiego przy ul. Piłsudskiego (obecnie Sanepid) oraz w domu przy ul. Prymasowskiej 3. Skazany na wywózkę. Zginął w łagrze Baskaja w rejonie Kizieł na Uralu.

▪️ Kazimierz Grzejszczak (ur. 12.02.1923, Doleck)
Aresztowany przez Stapo Dortmund (tajną policję). Widnieje na liście transportowej więźniów z 10.04.1943. Do KL Buchenwald trafił 19.04.1943 (nr 9889).

▪️ Jadwiga Jacak (ur. 15.07.1925 lub 10.07.1921, Stara Rawa/Kawęczyn)
Numer obozowy 194090. W dokumentach pojawia się Lubeka (dane z 1996 r.). Brak dalszych szczegółów.

Jeśli znacie losy tych osób albo macie zdjęcia, dokumenty czy rodzinne wspomnienia, prosimy o kontakt. Każdy szczegół pomaga przywrócić pamięć.

#pamięć #IIwojnaświatowa #obozykoncentracyjne #historiaregionalna #Auschwitz #Katyń